Sau nhiều năm trễ hẹn, loạt dự án chống ngập ở TPHCM sắp về đích

Cống ngăn triều tăng tốc về đích

Những ngày đầu tháng 9.2026, tại 6 cống ngăn triều lớn thuộc dự án ngăn triều gần 10.000 tỉ đồng, hàng trăm công nhân cùng máy móc, thiết bị được huy động để hoàn thiện các hạng mục cuối cùng.

Các công trình gồm cống Mương Chuối, Tân Thuận, Phú Định, Bến Nghé, Phú Xuân và Cây Khô. Trên công trường, nhiều hạng mục đang được khẩn trương hoàn thiện như nhà điều hành, bờ kè bảo vệ, tổ hợp cửa van âu thuyền, hệ thống cơ điện, thiết bị điều khiển...

Tại cống ngăn triều Tân Thuận, khối lượng thi công hiện đạt khoảng 96%. Các hạng mục chính như âu thuyền, buồng bơm, bến neo, trụ tháp, dầm van... cơ bản hoàn thành. Công trình có nhiệm vụ kiểm soát dòng chảy khu vực kênh Tẻ, góp phần giảm ngập cho đường Trần Xuân Soạn và các khu dân cư lân cận.

Bà Mai Thị Oanh (60 tuổi, phường Tân Thuận) cho biết, người dân đã chờ dự án nhiều năm và mong công trình sớm hoàn thành để giảm ngập. “Chỉ mong đẩy nhanh tiến độ để cuối năm không còn cảnh ngập” - bà Oanh nói.

Dự án giải quyết ngập do triều khu vực TPHCM có xét đến yếu tố biến đổi khí hậu gồm 6 cống ngăn triều lớn, khẩu độ từ 40 - 160 m; hệ thống đê bao ven sông Sài Gòn dài khoảng 7,8 km cùng nhiều hạng mục phụ trợ.

Theo Công ty CP Đầu tư Xây dựng Trung Nam (Trungnam Group - nhà đầu tư), khoảng 800 công nhân, kỹ sư đang thi công trên toàn dự án.

Trong tháng 9.2026, nhà đầu tư dự kiến đấu nối hệ thống điều khiển tự động SCADA, hoàn thiện hệ thống giám sát và tổ chức vận hành thử các cống, trong đó có Tân Thuận và Phú Xuân. Toàn dự án đặt mục tiêu hoàn thành đồng bộ, bàn giao trong tháng 11.2026.

Khi đưa vào vận hành, hệ thống được kỳ vọng kiểm soát triều cường, giảm ngập và tăng khả năng ứng phó với biến đổi khí hậu trên khu vực khoảng 570km2, nơi có khoảng 6,5 triệu người sinh sống.

Bán đảo Thanh Đa chờ những tuyến kè cuối cùng

Không chỉ dự án ngăn triều, một công trình chống ngập, chống sạt lở khác cũng đang được đẩy nhanh tiến độ là dự án chống sạt lở bán đảo Thanh Đa.

Nhà ông Nguyễn Văn Hát (69 tuổi), nằm trong hẻm 244 đường Bình Quới, là một trong những căn nhà thấp nhất khu vực. Gần như mỗi đợt triều cường, nước lại tràn vào nhà đến đầu gối. “Nước rút rất chậm, cả tuần cứ ngập lên ngập xuống. Nước vào là tủ lạnh, tủ quần áo hư hết, ổ điện thấp thì chập liền” - ông Hát chia sẻ.

Theo ông Hát, những biện pháp ngăn nước trước cửa nhà hiện chỉ có thể hạn chế rác trôi vào, gần như không thể ngăn được dòng nước khi triều dâng. “Chúng tôi mong dự án chống sạt lở bán đảo Thanh Đa sớm hoàn thành để giảm ngập và chống sạt lở” - ông Hát nói.

Dự án chống sạt lở bán đảo Thanh Đa được TPHCM chấp thuận chủ trương đầu tư năm 2006, chia dự án thành 4 đoạn chính. Tuy nhiên, đến nay mới chỉ đoạn 1 kênh Thanh Đa hoàn thành, trong khi các đoạn 2, 3 và 4 vẫn còn dang dở.

Trao đổi với phóng viên Báo Lao Động, ông Lưu Văn Tấn - Trưởng Phòng Quản lý đường thủy, Sở Xây dựng TPHCM - cho biết 3 đoạn còn lại dự kiến hoàn thành trong năm 2026.

Trong đó, đoạn 2, khu vực khách sạn Sài Gòn Domaine, có tuyến kè dài gần 2,8 km, tổng mức đầu tư hơn 319 tỉ đồng. Công trình đã hoàn thành khoảng 1,5km; phần dưới nước đạt khoảng 95%, phần trên cạn khoảng 70%.

Đoạn 3 qua khu vực Bình Quới, Cây Bàng, Rạch Chùa dài khoảng 4km, tổng vốn đầu tư hơn 467 tỉ đồng. Đến nay, khoảng 3,9km đã hoàn thành, nhiều gói thầu đạt 100%. Các hạng mục còn lại dự kiến hoàn tất vào cuối năm.

Đoạn 4, từ khu biệt thự Lý Hoàng đến nhà thờ La San Mai Thôn, có tuyến kè dài gần 2,8 km, tổng vốn hơn 380 tỉ đồng. Khối lượng thi công đã đạt khoảng 1,2km; các gói thầu chính đạt từ 77% đến 93%.