Giá dầu tăng mạnh, nỗi lo thiếu nhiên liệu phủ bóng kỳ nghỉ lễ Indonesia

Trong nhiều năm, Farah Fauzia và đại gia đình của mình luôn duy trì truyền thống lái xe hàng trăm cây số để sum họp vào dịp Eid al-Fitr, một trong những lễ hội quan trọng nhất của người Hồi giáo.

Nhưng năm nay, kế hoạch quen thuộc ấy đã phải thay đổi. Thay vì thuê biệt thự ở Bandung, họ quyết định tổ chức tại nhà người thân gần Bekasi, ngoại ô Jakarta, để tiết kiệm chi phí và hạn chế rủi ro.

Farah cho biết nỗi lo lớn nhất của gia đình cô là nguy cơ thiếu nhiên liệu trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị leo thang tại Trung Đông. Những diễn biến gần đây đã đẩy giá dầu tăng mạnh, khiến người dân bắt đầu lo ngại về khả năng gián đoạn nguồn cung. Gia đình cô thậm chí luôn giữ xe trong tình trạng đầy bình xăng như một biện pháp phòng ngừa.

Không chỉ riêng Farah, nhiều gia đình Indonesia cũng đang chung nỗi lo tương tự. Quốc gia Đông Nam Á đang bước vào dịp “mudik” - mùa về quê lớn nhất năm, khi hàng triệu người rời các đô thị để đoàn tụ cùng gia đình trong lễ Eid. Đây được xem là một trong những cuộc di chuyển quy mô lớn nhất thế giới. Năm nay, khoảng 140 triệu người, tương đương gần một nửa dân số Indonesia, dự kiến sẽ lên đường bằng nhiều phương tiện khác nhau, từ ô tô, xe máy đến máy bay và tàu thủy.

Tuy nhiên, không khí lễ hội năm nay phần nào trầm lắng hơn khi những lo ngại về năng lượng ngày càng rõ nét. Indonesia tiêu thụ khoảng 1,5 triệu thùng dầu mỗi ngày, nhưng nguồn cung trong nước chưa đủ đáp ứng nhu cầu. Khoảng một nửa lượng dầu phải nhập khẩu, trong đó có phần đáng kể đi qua eo biển Hormuz - khu vực đang chịu tác động trực tiếp từ những căng thẳng địa chính trị gần đây.

Chính phủ Indonesia khẳng định nguồn cung nhiên liệu vẫn trong tầm kiểm soát. Bộ trưởng Năng lượng Bahlil Lahadalia cho biết dự trữ hiện tại đủ đáp ứng khoảng 25 ngày kể từ khi xung đột bùng phát, tương ứng với thời điểm kết thúc kỳ nghỉ lễ. Tuy vậy, so với các nước trong khu vực, mức dự trữ này vẫn ở mức khiêm tốn. Thái Lan có thể duy trì khoảng 95 ngày, trong khi Philippines khoảng 60 ngày.

Sự khác biệt này khiến nhiều chuyên gia tỏ ra thận trọng. Họ cho rằng Indonesia có thể ứng phó với cú sốc ngắn hạn, nhưng chưa thực sự sẵn sàng nếu tình trạng thiếu hụt kéo dài. Trong khi đó, một số quốc gia Đông Nam Á đã nhanh chóng triển khai các biện pháp tiết kiệm năng lượng như khuyến khích làm việc từ xa hoặc rút ngắn tuần làm việc, thì Indonesia vẫn chưa có động thái cụ thể.

Áp lực càng gia tăng khi nhu cầu đi lại trong dịp mudik thường tăng gấp đôi, thậm chí gấp ba so với bình thường.

Ông Budijanto Ardiansjah, Tổng Thư ký Hiệp hội các công ty du lịch và lữ hành Indonesia, cảnh báo rằng nếu không có biện pháp điều tiết, tình trạng tiêu thụ nhiên liệu quá mức có thể xảy ra.

Đặc biệt, giá vé máy bay tăng cao đang khiến nhiều người chuyển sang di chuyển bằng đường bộ, qua đó tiếp tục gia tăng áp lực lên nguồn cung xăng dầu, ông Budijanto nhận định.

Không chỉ người dân, các doanh nghiệp cũng bắt đầu lo ngại. Ông Danang Girindrawardana, Giám đốc điều hành Hiệp hội Dệt may Indonesia, cho rằng cần có sự can thiệp sớm từ chính phủ để tránh nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng sau kỳ nghỉ.

"Việc thiếu nhiên liệu có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất và toàn bộ chuỗi cung ứng," ông Danang cho biết.

Cú sốc năng lượng đến vào thời điểm nền kinh tế Indonesia đang đối mặt với nhiều thách thức. Sức mua suy yếu, tầng lớp trung lưu thu hẹp và xu hướng đóng cửa nhà máy đã tạo ra áp lực lớn đối với thị trường lao động. Trong bối cảnh đó, giá nhiên liệu tăng có thể khiến tình hình trở nên khó khăn hơn, đặc biệt với những lao động thu nhập thấp.

Aji, một tài xế xe ôm công nghệ, cho biết chi phí nhiên liệu chiếm phần lớn thu nhập của anh. Chỉ cần giá xăng tăng nhẹ cũng đủ khiến anh phải cắt giảm các khoản chi tiêu khác. Nếu trợ cấp nhiên liệu bị cắt giảm, anh tin rằng nhiều người sẽ rơi vào tình trạng khó khăn nghiêm trọng, thậm chí có thể dẫn đến các phản ứng xã hội.

Theo Financial Times, Euronews