Giải phóng mặt bằng dự án đường sắt tốc độ cao tại Ninh Bình gặp khó do vướng di tích

Theo báo cáo của UBND tỉnh Ninh Bình, công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) phục vụ Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam đoạn qua địa bàn tỉnh đang gặp một số khó khăn.

Dự án dài khoảng 86km, đi qua địa bàn 23 xã, phường của tỉnh Ninh Bình. Trên tuyến dự kiến có 3 vị trí nhà ga gồm Ga Phủ Lý đặt tại phường Liêm Tuyền, Ga Nam Định đặt tại phường Mỹ Lộc và Ga Ninh Bình đặt tại phường Yên Thắng. Dự án còn có 3 vị trí trạm bảo dưỡng đặt tại xã Bình Sơn, xã Liên Minh và phường Yên Thắng.

Qua rà soát, theo phạm vi ranh giới bảo vệ công trình, dự án ảnh hưởng đến khoảng 3.989 hộ dân với diện tích khoảng 406,8ha. Trong đó, đất ở, đất vườn, ao khoảng 34,3ha; đất nông nghiệp khoảng 261,1ha; đất rừng khoảng 23,9ha và các loại đất khác khoảng 87,5ha. Nếu tính theo phạm vi ranh giới hành lang an toàn đường sắt thì số hộ bị ảnh hưởng khoảng 5.600 hộ với diện tích khoảng 631,7ha.

Toàn tỉnh Ninh Bình dự kiến có khoảng 1.683 hộ dân thuộc diện phải tái định cư. Để phục vụ công tác này, tỉnh Ninh Bình dự kiến bố trí 30 vị trí tái định cư, trong đó có 3 vị trí đề xuất bố trí vào các khu dân cư, khu tái định cư đang triển khai và 27 vị trí đề xuất xây dựng mới.

Hiện đã có 1 vị trí tái định cư phục vụ dự án đang thi công xây dựng tại phường Đồng Văn, 1 vị trí đã được phê duyệt tại phường Trung Sơn, các vị trí còn lại đang được các sở, ngành, địa phương tập trung lập, thẩm định, phê duyệt dự án.

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình Nguyễn Cao Sơn, hướng tuyến hiện nay của dự án đi qua một số công trình tôn giáo, di tích lịch sử, khu dân cư đông đúc, công ty, nhà máy sản xuất và mỏ khai thác vật liệu. Cụ thể như Nhà thờ giáo xứ Trình Xuyên, chùa thôn Trình Xuyên Thượng, Đền thờ Tả Xủng Hy (di tích lịch sử văn hóa đang trình hồ sơ đề nghị công nhận di tích văn hóa cấp quốc gia), chùa Yên Khoái Hạ, Đình làng Văn Lâm, Công ty Cổ phần TCE VINA DENIM, mỏ đá núi Mai...

Việc hướng tuyến đi qua các khu vực có yếu tố tôn giáo, di tích, dân cư đông đúc và cơ sở sản xuất đòi hỏi quá trình rà soát, thiết kế, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phải được tính toán kỹ lưỡng, bảo đảm phù hợp thực tiễn và hạn chế tối đa tác động đến đời sống người dân, hoạt động tín ngưỡng, sản xuất kinh doanh.

Tổng nhu cầu vốn thực hiện GPMB theo ranh giới bảo vệ công trình dự kiến là 9.781,55 tỉ đồng. Nếu tính theo ranh giới phạm vi hành lang an toàn đường sắt là trên 13.198,803 tỉ đồng. Đến hết ngày 31.5.2026, Ban Quản lý dự án Đường sắt - Bộ Xây dựng đã phân bổ 383,437 tỉ đồng cho các xã, phường của tỉnh Ninh Bình để thực hiện các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng khu tái định cư.

"UBND tỉnh Ninh Bình đã có văn bản đề nghị Bộ Xây dựng chỉ đạo Ban Quản lý dự án Thăng Long, đơn vị tư vấn và các cơ quan liên quan rà soát, nghiên cứu, làm việc trực tiếp và thỏa thuận với tỉnh Ninh Bình về hướng tuyến, vị trí ga, depot, trạm bảo dưỡng, giải pháp thiết kế công trình. Đồng thời, sớm bàn giao cọc, mốc GPMB tại thực địa để địa phương triển khai theo quy định, đáp ứng tiến độ theo yêu cầu của Thủ tướng Chính phủ" - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình Nguyễn Cao Sơn cho hay.