Đô thị Nhật Bản ứng dụng AI phát hiện cây xanh có nguy cơ gãy đổ

Số liệu của Bộ Đất đai, Hạ tầng, Giao thông và Du lịch Nhật Bản cho thấy, từ tháng 4-2021 đến tháng 11-2024, cả nước ghi nhận 1.732 vụ tai nạn liên quan đến cây xanh tại công viên và dọc các tuyến đường. Trong đó có 110 vụ gây thương vong.

Một trong những vụ việc nghiêm trọng xảy ra vào tháng 9-2024, khi một cành cây bạch quả bất ngờ gãy và rơi xuống lối đi trong một khu cây xanh ở thành phố Hino, phía Tây Tokyo, khiến một người đàn ông thiệt mạng.

Theo các chuyên gia, nhiều cây xanh được trồng từ giai đoạn tăng trưởng kinh tế cao của Nhật Bản cách đây hàng chục năm để cải thiện môi trường đô thị và hấp thụ khí thải giao thông hiện đang đồng loạt bước vào cuối vòng đời sinh trưởng. Điều này làm gia tăng nguy cơ cây mục ruỗng, gãy đổ nếu không được kiểm tra và xử lý kịp thời.

Trong bối cảnh đó, nhiều chính quyền địa phương tại Nhật Bản đã bắt đầu thử nghiệm hoặc xem xét triển khai các hệ thống AI nhằm hỗ trợ công tác kiểm tra cây xanh.

Công nghệ này được kỳ vọng sẽ giúp các địa phương duy trì việc giám sát định kỳ trong bối cảnh thiếu các chuyên gia về cây xanh (tree doctor) và kỹ sư lâm sinh có đủ năng lực đánh giá tình trạng sức khỏe của cây.

Để giải quyết bài toán này, nhiều doanh nghiệp Nhật Bản đã phát triển các giải pháp AI phục vụ quản lý cây xanh. Công ty công nghệ Optim phối hợp với Kyuden Droneservice phát triển hệ thống sử dụng thiết bị bay không người lái kết hợp AI nhằm phát hiện các cây đã chết hoặc suy giảm sức sống trên diện rộng.

Về phần mình, Sumitomo Mitsui Construction xây dựng hệ thống đánh giá rủi ro cây xanh bằng AI thông qua hình ảnh chụp từ điện thoại thông minh hoặc máy tính bảng.

Hệ thống này phân tích các dấu hiệu như thân cây mục, cành khô, khoang rỗng hoặc nấm ký sinh, sau đó đối chiếu với cơ sở dữ liệu gồm hàng chục nghìn hình ảnh đã được các chuyên gia xác nhận để đánh giá nguy cơ cây gãy đổ theo bốn cấp độ.

Kết quả phân tích được đưa ra chỉ sau vài phút, đồng thời lưu trữ cùng vị trí và tình trạng của từng cây trong cơ sở dữ liệu, giúp cơ quan quản lý thuận lợi theo dõi và lập kế hoạch bảo dưỡng.

Kyodo dẫn lời ông Kataoka Hidemi, chuyên gia về cây xanh tham gia phát triển hệ thống, cho biết nhiều dấu hiệu làm tăng nguy cơ cây đổ như khoang rỗng bên trong thân hay nấm mọc trên thân cây rất khó được người không có chuyên môn nhận biết. AI vì vậy có thể trở thành công cụ hỗ trợ hiệu quả cho lực lượng quản lý cây xanh tại địa phương.

Hệ thống AI hiện đã được thử nghiệm tại Chính quyền đô thị Tokyo cùng các địa phương như thành phố Kizugawa (tỉnh Kyoto) và Miyakonojo (tỉnh Miyazaki). Riêng Kizugawa đang quản lý khoảng 20.000 cây xanh nhưng không đủ nhân lực để tiến hành kiểm tra định kỳ. Theo đại diện chính quyền thành phố, AI giúp quá trình kiểm tra được thực hiện nhanh hơn, đồng đều hơn và giảm đáng kể sự phụ thuộc vào nguồn nhân lực chuyên môn.

Theo Sumitomo Mitsui Construction, hiện khoảng 20 chính quyền địa phương đang xem xét đưa hệ thống vào sử dụng và doanh nghiệp dự kiến thương mại hóa dịch vụ từ năm tài khóa 2027.

Việc ứng dụng AI trong quản lý cây xanh được đánh giá là xu hướng mới trong xây dựng đô thị thông minh tại Nhật Bản.

Không chỉ nâng cao hiệu quả giám sát hạ tầng xanh, công nghệ còn góp phần bảo đảm an toàn cho người dân, tối ưu chi phí bảo dưỡng và hỗ trợ các địa phương ứng phó với tình trạng già hóa của hệ thống cây xanh đô thị trong bối cảnh nguồn nhân lực ngày càng hạn chế.

(tổng hợp)